Document 6 · Confirmation
18 October 1280
Kalisz (Kalisch)
Kodeks Dyplomatyczny Wielkopolski, vol. 6, no. 27
Duke Przemysł II renews Duke Mieszko's privilege for the abbey of Ląd: he confirms its villages with their people, dues and services, among them Szechouo with the cooks (in the editors' view probably Szetlew) and Irgouo with the sanctuary people (Świątniki, in the editors' view), and three markets with inns, and frees the people of all ducal burdens and courts. Kalisz, 18 October 1280. Kodeks Dyplomatyczny Wielkopolski VI, no. 27.
Herzog Przemysł II. erneuert das Privileg Herzog Mieszkos für das Kloster Ląd: er bestätigt dessen Dörfer mit ihren Leuten, Abgaben und Diensten, darunter Szechouo mit den Köchen (nach den Herausgebern wohl Szetlew) und Irgouo mit den Kirchendienern (nach den Herausgebern Świątniki), drei Märkte mit Krügen, und befreit die Leute von allen herzoglichen Lasten und Gerichten. Kalisch, 18. Oktober 1280. Kodeks Dyplomatyczny Wielkopolski VI, Nr. 27.
From the electronic text of a printed edition: there is no page image.
- Dokument Nr 27
- Kalisz, 18 października 1280
- Książę Przemysł II potwierdza posiadłości klasztoru Cystersów w Lądzie i obdarza je określonymi wolnościami.
- Or.: Köln, Historisches Archiv, Kl. Lond I, 15. Pergamin 485 × 350+17 mm. Na różowym sznurze jedwabnym pieczęć wystawcy, przedstawiająca (wg wydawcy w DKM) stojącą postać księcia trzymającego włócznię w prawej, zaś w lewej ręce tarczę z postacią wyskakującego lwa; z obydwu stron księcia stoją trąbiący zbrojni [chyba na wieżach]. Opis przypomina pieczęć Przemysła I, a i II (por. KDW IV, pieczęć nr XV). Na odwrocie: Renovacio privilegii ducis Mesiconis (XV w.).
- Kop.: Tamże, Kopiar, k. 15 - 16 (XV w.).
- Wyd.: DKM, s. 356 - 358, nr 8 (wg Or.).
- Reg.: 1. Perlbach, Lond, s. 86 (wg Or.); 2. Krzyżanowski, Dyplomy, s. 168 (wg Wyd. 1).
- || In nomine Domini amen. || Quoniam quidem velocitate dierum nostrorum transituri sumus, quemadmodum fugere solet umbra vel evanescere fumus, | igitur nos Secundus Premizl Dei gracia dux Polonie, universis christifidelibus, tam presentibus, quam futuris, notum esse cupimus, quod pro dileccione domini nostri Ihesu Christi, liberatoris animarum | nostrarum, et pro veneracione gloriose genitricis eiusdem, perpetue virginis Marie et Omnium Sanctorum, innovamus dilectis in Christo fratribus, in domo Lendensi Domino famulantibus, privilegium gloriosi | proavi nostri, domini ducis Polonie Mezeconis1, confirmantes prefatis fratribus has hereditates subscriptas cum hominibus et omnibus utilitatibus, que in eis sunt ac in posterum provenire poterunt, in nostra eos defensione suscipientes et successoribus nostris per omne tempus defendendos committimus solo divine remuneracionis intuitu. Iam vero subnotantur possessionum loca: scilicet Kosczol2, ubi confirmamus esse forum omni libertate plenum, Dolan3, Morscho4, Cloba5 et Gotschene6. Istarum vero villarum homines tenentur singuli solvere in festo sancti Michahelis [29 IX] sexaginta manipulos siliginis, modium avene, mensuram tritici, tres urnas brazey, quinque capecia annone metere, tria plaustra feni totidemque lignorum, duos truncos de pino, per tres continuos dies cum tota familia segetes purgare, per unum diem singuli triturare, tres kithas lini dare. Confirmamus et has subnotatas hereditates cum hominibus et omnibus utilitatibus, que in eis sunt et post future esse poterunt, Szechouo cum cocis7, Irgouo cum sanctuariis et stabulariis8, Grabonowiz cum camerariis9, Slausco cum piscatoribus10, Wiranouo11. Quascouo, 12, Choren13, Staralancha14, Suinareuo15. Homines vero predictarum villarum tenentur rethe trahere infra Siraz16 et Vladislau17 per totam Poloniam18, cum necessitas fratrum exegerit, tam equestres, quam pedestres mandata ipsorum dirigere. Confirmamus preterea, ut piscatores et venatores fratrum iam dictorum piscatores venatoresque nostros ac posterorum nostrorum ubique piscando ac venando libere sequantur. Confirmamus eciam ad lumina conquirenda prefathe domui tria fora cum tabernis Chleu19, Thur20. Sobotka21, confirmamus eciam tabernarios harum villarum nusquam citari, nisi coram abbate. Quia vero donum Deo collatum legibus principum subiacere non debet, absolvimus omnes homines in premissis villis conmorantes a pouoz, ab omni preuod, a stroza, a dan, a naraz, poduoroue, targoue, mostne, a castrorum edificio seu poncium quorumlibet, a recepcione vel custodia aut conductu castorariorum, a recepcione venatorum qualiumcunque, a solucione et custodia herodiorum, quod socol dicitur, a vicinia, quod opole wlgariter nominatur, ab omni exaccione sive collectione, a vecturis et expedicionibus et ab omnibus iuribus in Polonia constitutis, quibuscunque censeantur nominibus. Nulli ergo castellanorum aut iudicum citandi seu iudicandi in prefatis hominibus vel villis eorum ius aliquod reservantes, sed cum gravis causa emerserit, que coram abbate vel eius iudice convenienter diffiniri non poterit, ab presenciam nostram cum annulo nostro citari debent remittentes abbati quicquit iure iudicii cesserit; et nusquam incarcerari nisi in abbatis stabulo. Ut autem hec nostra confirmacio ad honorem Dei sancteque genitricis eiusdem semper virginis Marie robur perpetue firmitatis obtineat, presentem cedulam sigilli nostri munimine duximus roborandam. Acta sunt hec in Kalis in die sancti Luce Ewangeliste anno Domini @M CC L XXX@, presentibus hiis testibus, videlicet: domino Andrea archidiacono et cancellario Kalisiensi22, comite Zegotha venatore Kalisiensi23, comite Petrkone pincerna Poznaniensi24, comite Nasanone conarski Kalisiensi25, comite Phalisio procuratore Kalisiensi26, et data per manus Thilonis notharii curie nostre27.
- 1Mieszko III (zm. 1202) był prapradziadem Przemysła II. Wspomniany tu dok. to falsyfikat z datą 23 kwietnia 1145 (KDW I, nr 10), przechowywany w formie rzekomego Or. powstałego w rzeczywistości w XIII w. - w archiwum lędzkim, dziś w Kolonii, Historisches Archiv, Kl. Lond I/1, por. też. o nim Z. Kozłowska-Budkowa, Repertorium, s. 43 - 45. Niniejszy dok. powtarza znaczną partię dok. z rzekomo 1145 r.
- 2Kościół, utożsamiany powszechnie z Lądkiem na wsch. od Lądu.
- 3Dolany, zob. wyżej, nr - 26/4.
- 4Morsko, zob. wyżej, nr 13/4.
- 5Kłobia, wieś parafialna na Kujawach, na pd. od Brześcia.
- 6Choceń, wieś parafialna na Kujawach, na pn. od Chodcza, na pd.-wsch. od Kłobi.
- 7Zapewne Szetlew na pd.-wsch. od Zagórowa; por. jednak Kuchary Kościelne 9 km na wsch. od Szetlewa.
- 8Rzgów na pn.-wsch. od Szetlewa. Świątniki tuż na zach. od Rzgowa.
- 9Grabienice, tuż na pd. od Rzgowa.
- 10Sławsk nad Wartą, na zach. od Konina.
- 11Wiranowo i Kwaskowo nie zidentyfikowane - wyst. także w falsyfikacie z 1145.
- 12Wiranowo i Kwaskowo nie zidentyfikowane - wyst. także w falsyfikacie z 1145.
- 13Chorzeń nad Wartą na pn.-zach. od Konina, dziś w granicach miasta Konina.
- 14Stara Łąka nie zidentyfikowana - wyst. także w falsyfikacie z 1145.
- 15Może Świniarzewo (Siniarzewo), wieś parafialna na Kujawach, na pn.-zach. od Brześcia, wieś wymieniona także w falsyfikacie z 1145.
- 16Sieradz.
- 17Włocławek.
- 18Polonia zapewne w znaczeniu Wielkopolska.
- 19Chlew (raczej tak, nie Glew), Tur i Sobótka trudne do identyfikacji, por. Zajączkowscy, Materiały II, s. 108 - 109.
- 20Chlew (raczej tak, nie Glew), Tur i Sobótka trudne do identyfikacji, por. Zajączkowscy, Materiały II, s. 108 - 109.
- 21Chlew (raczej tak, nie Glew), Tur i Sobótka trudne do identyfikacji, por. Zajączkowscy, Materiały II, s. 108 - 109.
- 22Andrzej Zaremba, zob. wyżej, nr 26/8.
- 23Żegota, zob. wyżej, nr 13/7.
- 24Piotrek, Pietrzyk, syn Prandoty, stolnik pozn. 1275, cześnik 1280, kasztelan pozn. 1284, wojewoda pozn. 1297 - 1299 (Spisy wlkp.).
- 25Naszan konarski kaliski 1280 - 1288 (Spisy wlkp.).
- 26Chwalisz (Falisz), zob. wyżej, nr 26/11.
- 27Tylo, zob. wyżej, nr 26/12.
Dokument Nr 27
Kalisz, 18 października 1280
Książę Przemysł II potwierdza posiadłości klasztoru Cystersów w Lądzie i obdarza je określonymi wolnościami.
Or.: Köln, Historisches Archiv, Kl. Lond I, 15. Pergamin 485 × 350+17 mm. Na różowym sznurze jedwabnym pieczęć wystawcy, przedstawiająca (wg wydawcy w DKM) stojącą postać księcia trzymającego włócznię w prawej, zaś w lewej ręce tarczę z postacią wyskakującego lwa; z obydwu stron księcia stoją trąbiący zbrojni [chyba na wieżach]. Opis przypomina pieczęć Przemysła I, a i II (por. KDW IV, pieczęć nr XV). Na odwrocie: Renovacio privilegii ducis Mesiconis (XV w.).
Kop.: Tamże, Kopiar, k. 15 - 16 (XV w.).
Wyd.: DKM, s. 356 - 358, nr 8 (wg Or.).
Reg.: 1. Perlbach, Lond, s. 86 (wg Or.); 2. Krzyżanowski, Dyplomy, s. 168 (wg Wyd. 1).
|| In nomine Domini amen. || Quoniam quidem velocitate dierum nostrorum transituri sumus, quemadmodum fugere solet umbra vel evanescere fumus, | igitur nos Secundus Premizl Dei gracia dux Polonie, universis christifidelibus, tam presentibus, quam futuris, notum esse cupimus, quod pro dileccione domini nostri Ihesu Christi, liberatoris animarum | nostrarum, et pro veneracione gloriose genitricis eiusdem, perpetue virginis Marie et Omnium Sanctorum, innovamus dilectis in Christo fratribus, in domo Lendensi Domino famulantibus, privilegium gloriosi | proavi nostri, domini ducis Polonie Mezeconis1, confirmantes prefatis fratribus has hereditates subscriptas cum hominibus et omnibus utilitatibus, que in eis sunt ac in posterum provenire poterunt, in nostra eos defensione suscipientes et successoribus nostris per omne tempus defendendos committimus solo divine remuneracionis intuitu. Iam vero subnotantur possessionum loca: scilicet Kosczol2, ubi confirmamus esse forum omni libertate plenum, Dolan3, Morscho4, Cloba5 et Gotschene6. Istarum vero villarum homines tenentur singuli solvere in festo sancti Michahelis [29 IX] sexaginta manipulos siliginis, modium avene, mensuram tritici, tres urnas brazey, quinque capecia annone metere, tria plaustra feni totidemque lignorum, duos truncos de pino, per tres continuos dies cum tota familia segetes purgare, per unum diem singuli triturare, tres kithas lini dare. Confirmamus et has subnotatas hereditates cum hominibus et omnibus utilitatibus, que in eis sunt et post future esse poterunt, Szechouo cum cocis7, Irgouo cum sanctuariis et stabulariis8, Grabonowiz cum camerariis9, Slausco cum piscatoribus10, Wiranouo11. Quascouo, 12, Choren13, Staralancha14, Suinareuo15. Homines vero predictarum villarum tenentur rethe trahere infra Siraz16 et Vladislau17 per totam Poloniam18, cum necessitas fratrum exegerit, tam equestres, quam pedestres mandata ipsorum dirigere. Confirmamus preterea, ut piscatores et venatores fratrum iam dictorum piscatores venatoresque nostros ac posterorum nostrorum ubique piscando ac venando libere sequantur. Confirmamus eciam ad lumina conquirenda prefathe domui tria fora cum tabernis Chleu19, Thur20. Sobotka21, confirmamus eciam tabernarios harum villarum nusquam citari, nisi coram abbate. Quia vero donum Deo collatum legibus principum subiacere non debet, absolvimus omnes homines in premissis villis conmorantes a pouoz, ab omni preuod, a stroza, a dan, a naraz, poduoroue, targoue, mostne, a castrorum edificio seu poncium quorumlibet, a recepcione vel custodia aut conductu castorariorum, a recepcione venatorum qualiumcunque, a solucione et custodia herodiorum, quod socol dicitur, a vicinia, quod opole wlgariter nominatur, ab omni exaccione sive collectione, a vecturis et expedicionibus et ab omnibus iuribus in Polonia constitutis, quibuscunque censeantur nominibus. Nulli ergo castellanorum aut iudicum citandi seu iudicandi in prefatis hominibus vel villis eorum ius aliquod reservantes, sed cum gravis causa emerserit, que coram abbate vel eius iudice convenienter diffiniri non poterit, ab presenciam nostram cum annulo nostro citari debent remittentes abbati quicquit iure iudicii cesserit; et nusquam incarcerari nisi in abbatis stabulo. Ut autem hec nostra confirmacio ad honorem Dei sancteque genitricis eiusdem semper virginis Marie robur perpetue firmitatis obtineat, presentem cedulam sigilli nostri munimine duximus roborandam. Acta sunt hec in Kalis in die sancti Luce Ewangeliste anno Domini @M CC L XXX@, presentibus hiis testibus, videlicet: domino Andrea archidiacono et cancellario Kalisiensi22, comite Zegotha venatore Kalisiensi23, comite Petrkone pincerna Poznaniensi24, comite Nasanone conarski Kalisiensi25, comite Phalisio procuratore Kalisiensi26, et data per manus Thilonis notharii curie nostre27.
1Mieszko III (zm. 1202) był prapradziadem Przemysła II. Wspomniany tu dok. to falsyfikat z datą 23 kwietnia 1145 (KDW I, nr 10), przechowywany w formie rzekomego Or. powstałego w rzeczywistości w XIII w. - w archiwum lędzkim, dziś w Kolonii, Historisches Archiv, Kl. Lond I/1, por. też. o nim Z. Kozłowska-Budkowa, Repertorium, s. 43 - 45. Niniejszy dok. powtarza znaczną partię dok. z rzekomo 1,145 r.
2Kościół, utożsamiany powszechnie z Lądkiem na wsch. od Lądu.
3Dolany, zob. wyżej, nr - 26/4.
4Morsko, zob. wyżej, nr 13/4.
5Kłobia, wieś parafialna na Kujawach, na pd. od Brześcia.
6Choceń, wieś parafialna na Kujawach, na pn. od Chodcza, na pd.-wsch. od Kłobi.
7Zapewne Szetlew na pd.-wsch. od Zagórowa; por. jednak Kuchary Kościelne 9 km na wsch. od Szetlewa.
8Rzgów na pn.-wsch. od Szetlewa. Świątniki tuż na zach. od Rzgowa.
9Grabienice, tuż na pd. od Rzgowa.
10Sławsk nad Wartą, na zach. od Konina.
11Wiranowo i Kwaskowo nie zidentyfikowane - wyst. także w falsyfikacie z 1145.
12Wiranowo i Kwaskowo nie zidentyfikowane - wyst. także w falsyfikacie z 1145.
13Chorzeń nad Wartą na pn.-zach. od Konina, dziś w granicach miasta Konina.
14Stara Łąka nie zidentyfikowana - wyst. także w falsyfikacie z 1145.
15Może Świniarzewo (Siniarzewo), wieś parafialna na Kujawach, na pn.-zach. od Brześcia, wieś wymieniona także w falsyfikacie z 1145.
16Sieradz.
17Włocławek.
18Polonia zapewne w znaczeniu Wielkopolska.
19Chlew (raczej tak, nie Glew), Tur i Sobótka trudne do identyfikacji, por. Zajączkowscy, Materiały II, s. 108 - 109.
20Chlew (raczej tak, nie Glew), Tur i Sobótka trudne do identyfikacji, por. Zajączkowscy, Materiały II, s. 108 - 109.
21Chlew (raczej tak, nie Glew), Tur i Sobótka trudne do identyfikacji, por. Zajączkowscy, Materiały II, s. 108 - 109.
22Andrzej Zaremba, zob. wyżej, nr 26/8.
23Żegota, zob. wyżej, nr 13/7.
24Piotrek, Pietrzyk, syn Prandoty, stolnik pozn. 1275, cześnik 1280, kasztelan pozn. 1284, wojewoda pozn. 1297 - 1299 (Spisy wlkp.).
25Naszan konarski kaliski 1280 - 1288 (Spisy wlkp.).
26Chwalisz (Falisz), zob. wyżej, nr 26/11.
27Tylo, zob. wyżej, nr 26/12.